Στο ακριτικό Καστελλόριζο αναμένεται να βρεθεί την Κυριακή ο Έλληνας πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, σε μια επίσκεψη με ιδιαίτερο συμβολισμό, την ώρα που οι ελληνοτουρκικές σχέσεις εισέρχονται σε νέα περίοδο έντασης.
Σύμφωνα με ελλαδικά ΜΜΕ, ο Έλληνας πρωθυπουργός επέλεξε να παραστεί στις εκδηλώσεις για την επέτειο απελευθέρωσης του Καστελλόριζου, ενώ όπως σημειώνεται ότι ο σχεδιασμός για επέκταση των ελληνικών χωρικών υδάτων στα 12 ναυτικά μίλια νοτίως της Κρήτης είναι «εν πολλοίς ολοκληρωμένος».
Στο Καστελλόριζο σε περίοδο έντασης με την Τουρκία
Η επίσκεψη Μητσοτάκη στο Καστελλόριζο αποκτά πρόσθετη πολιτική και διπλωματική βαρύτητα λόγω της χρονικής συγκυρίας και της νέας έντασης στη ρητορική μεταξύ Αθήνας και Άγκυρας.
Ο πρωθυπουργός θα παραστεί στις τοπικές εκδηλώσεις για την απελευθέρωση του νησιού κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Το 1943 το ελληνικό αντιτορπιλικό «Παύλος Κουντουριώτης» κατέπλευσε στο λιμάνι, με το Καστελλόριζο να γίνεται το πρώτο τμήμα ελληνικής γης που απελευθερώθηκε από τις συμμαχικές δυνάμεις.
Οι επετειακές εκδηλώσεις πραγματοποιούνται κάθε χρόνο στις 13 Σεπτεμβρίου, ωστόσο η παρουσία του πρωθυπουργού φέτος προσδίδει διαφορετική διάσταση, δεδομένης της κατάστασης στα ελληνοτουρκικά.
Το Καστελλόριζο στο επίκεντρο της ελληνοτουρκικής διαφοράς
Η γεωγραφική θέση του Καστελλόριζου το καθιστά ένα από τα πλέον ευαίσθητα σημεία στις ελληνοτουρκικές διαφορές στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η Άγκυρα αμφισβητεί διαχρονικά την ελληνική προσέγγιση για την επήρεια των νησιών στις θαλάσσιες ζώνες, με το σύμπλεγμα της Μεγίστης να βρίσκεται στον πυρήνα της αντιπαράθεσης για την οριοθέτηση στην Ανατολική Μεσόγειο.
Ως εκ τούτου, η παρουσία του Έλληνα πρωθυπουργού στο ακριτικό νησί αποκτά ισχυρό συμβολισμό, ιδιαίτερα σε μια περίοδο κατά την οποία Αθήνα και Άγκυρα ανταλλάσσουν εκ νέου μηνύματα για ζητήματα κυριαρχίας και κυριαρχικών δικαιωμάτων.
«Ολοκληρωμένος» ο σχεδιασμός για τα 12 μίλια νότια της Κρήτης
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει παράλληλα η αναφορά της «Καθημερινής» αλλά και αναλυτών στο ΣΚΑΙ στο ενδεχόμενο επέκτασης των ελληνικών χωρικών υδάτων στα 12 ναυτικά μίλια νοτίως της Κρήτης.
Σύμφωνα πληροφορίες ο σχεδιασμός είναι «εν πολλοίς ολοκληρωμένος» και θα μπορούσε, εφόσον ληφθεί η σχετική πολιτική απόφαση, να ενεργοποιηθεί, να ανακοινωθεί και να εφαρμοστεί στο πεδίο.
Δεν πρόκειται, πάντως, για επίσημη ανακοίνωση της ελληνικής κυβέρνησης αλλά για πληροφορία που μεταφέρει η «Καθημερινή» καθώς και αναλυτές.
Η Ελλάδα έχει επεκτείνει ήδη από το 2021 τα χωρικά της ύδατα στα 12 ναυτικά μίλια στο Ιόνιο, ενώ διατηρεί στα 6 ναυτικά μίλια τα χωρικά ύδατα στο Αιγαίο και σε άλλες θαλάσσιες περιοχές.
Η παράμετρος της Τουρκίας
Η επέκταση των ελληνικών χωρικών υδάτων αποτελεί ένα από τα πλέον ευαίσθητα ζητήματα στις σχέσεις Ελλάδας και Τουρκίας.
Η Αθήνα υποστηρίζει ότι, βάσει του Δικαίου της Θάλασσας, διαθέτει το δικαίωμα επέκτασης των χωρικών της υδάτων έως τα 12 ναυτικά μίλια. Η Τουρκία, η οποία δεν είναι συμβαλλόμενο μέρος στη Σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας, διατηρεί από το 1995 την απόφαση της τουρκικής Εθνοσυνέλευσης περί casus belli σε περίπτωση επέκτασης των ελληνικών χωρικών υδάτων πέραν των 6 μιλίων στο Αιγαίο.
Ενδεχόμενη κίνηση νοτίως της Κρήτης θα είχε επομένως ιδιαίτερη γεωπολιτική σημασία, χωρίς να ταυτίζεται γεωγραφικά με επέκταση στο Αιγαίο.
Στο φόντο και ο ελληνοϊσραηλινός «θόλος»
Η «Καθημερινή» συνδέει τις εξελίξεις στα ελληνοτουρκικά και με την εσωτερική πολιτική συζήτηση στην Ελλάδα, αναφερόμενη στην ελληνοϊσραηλινή συνεργασία για την ενίσχυση της ελληνικής αεράμυνας.
Σύμφωνα με τη στήλη, η προώθηση του αποκαλούμενου αμυντικού «θόλου», σε συνδυασμό με μια πιθανή κίνηση στα χωρικά ύδατα, θα μπορούσε να αποκτήσει σημαντικό πολιτικό αποτύπωμα στο εσωτερικό της χώρας.
Η επίσκεψη Μητσοτάκη στο Καστελλόριζο, πάντως, έρχεται να προσθέσει ακόμη ένα στοιχείο σε μια περίοδο κατά την οποία τα ελληνοτουρκικά επανέρχονται δυναμικά στο προσκήνιο, με το επόμενο διάστημα να θεωρείται κρίσιμο για τις κινήσεις τόσο της Αθήνας όσο και της Άγκυρας.
sigmalive.com
