Οριστικά μπλόκαρε το Ελεγκτικό Συνέδριο την υπογραφή σύμβασης για την προμήθεια 25 αμφίβιων αεροσκαφών πυρόσβεσης (Turboprop) για τα νησιωτικά συμπλέγματα, δαπάνης 154.858.600 ευρώ, καθώς η υποψήφια ανάδοχος εταιρεία απέκρυψε ότι ο διευθυντής και διευθύνων σύμβουλός της είχε καταδικαστεί από δικαστήριο της Ισπανίας κατά συρροή για αθέμιτο ανταγωνισμό, σύσταση καρτέλ, δωροδοκία, υπεξαίρεση, παραποίηση επίσημων εγγράφων κ.λπ.
Τον Νοέμβριο του 2023, με απόφαση του υπουργού Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, εγκρίθηκε η διενέργεια διεθνούς ανοικτού ηλεκτρονικού διαγωνισμού για την προμήθεια 25 αμφίβιων μονοκινητήριων (Turboprop) αεροσκαφών και ειδικότερα 19 μονοθέσιων και 6 διθέσιων. Κριτήριο ανάθεσης ήταν η πλέον συμφέρουσα από οικονομική άποψη προσφορά βάσει της βέλτιστης σχέσης ποιότητας-τιμής.
Ο ανάδοχος είχε την υποχρέωση να παραδώσει τα αεροσκάφη μέσα σε 5 χρόνια και συγκεκριμένα τα πρώτα πέντε (3 διθέσια και 2 μονοθέσια) τον πρώτο χρόνο, έξι (3 διθέσια και 3 μονοθέσια) τον δεύτερο, έξι (μονοθέσια) τον τρίτο, άλλα έξι (μονοθέσια) τον τέταρτο και δύο (μονοθέσια) τον πέμπτο χρόνο.
Η δαπάνη προμήθειας ανερχόταν στα 154.858.600 ευρώ (απαλλασσόμενης ΦΠΑ) και ήταν συγχρηματοδοτούμενη από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης και το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων μέσω δανείου από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα.
Προσωρινή ανάδοχος
Προσωρινή ανάδοχος αναδείχθηκε η εταιρεία Air Tractor Europe (πολύ πρόσφατα μετονομάστηκε), η οποία είναι αποκλειστικός διανομέας των Air Tractor σε Ευρώπη, Βόρεια Αφρική και Μέση Ανατολή και οι εγκαταστάσεις της είναι στη Βαλένθια της Ισπανίας.
Ωστόσο, με πράξη του ΣΤ’ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου του περασμένου έτους, κρίθηκε ότι κωλύεται η υπογραφή του προς έλεγχο σχεδίου σύμβασης, καθώς υπάρχει απόκρυψη πληροφοριών εκ μέρους του υποψηφίου αναδόχου, κάτι που σύμφωνα με τον νόμο 4412/2016 συνιστά αυτοτελή λόγο αποκλεισμού. Κατά της απόφασης του Κλιμακίου ασκήθηκε προσφυγή και επιλήφθηκε της υπόθεσης το 7ο Τμήμα του Ανωτάτου Δημοσιονομικού Δικαστηρίου.
Οι σύμβουλοι του Τμήματος, συνταυτιζόμενοι με τη θέση του Κλιμακίου, υπογραμμίζουν ότι «η Επιτροπή Διαγωνισμού δεν αξιολόγησε, ως όφειλε, τα πραγματικά περιστατικά που στοιχειοθετούν τις παραβάσεις της συνέργειας για τον καθορισμό τιμών σε δημόσιους διαγωνισμούς, της δωροδοκίας, της στρεψοδικίας, της υπεξαίρεσης και παραποίησης επισήμων εγγράφων που αποδόθηκαν στον πρώην διευθυντή και διευθύνοντα σύμβουλο της εταιρείας με την απόφαση ισπανικού δικαστηρίου, σε συνδυασμό με τη μακρά διάρκεια τέλεσης των αξιόποινων αυτών πράξεων (1999-2018), καθώς και την έκταση και ένταση της παραβίασης του δικαίου του ανταγωνισμού από την εν λόγω εταιρεία».
Σύμφωνα με την απόφαση των ισπανικών δικαστηρίων, ο διευθυντής καταδικάστηκε για συνέργεια στον καθορισμό τιμών σε δημόσιους διαγωνισμούς, δωροδοκία, στρεψοδικία, υπεξαίρεση και παραποίηση επισήμων εγγράφων κατά συρροή. Μάλιστα, του αναγνωρίστηκε «η ελαφρυντική περίσταση της εκ των υστέρων ομολογίας», καθώς «έδωσε» και άλλα μέλη του καρτέλ.
Στην απόφαση του ισπανικού δικαστηρίου αναφέρεται χαρακτηριστικά ότι μεταξύ των ετών 1999 και 2018, μια ομάδα επιχειρηματιών στον τομέα της αεροναυτιλίας, ανέπτυξε παράνομες πρακτικές μέσω καρτέλ εταιρειών (γνωστό ως «καρτέλ της φωτιάς»), στην οποία συμμετείχε σε δεσπόζουσα θέση η προμηθεύτρια εταιρεία των αεροσκαφών.
